Η ιστορική εξέλιξη και ο μετασχηματισμός της περιτειχισμένης πόλης

Οι πρώτες οχυρώσεις χρονολογούνται από την εποχή των Ανδηγαυών. Ήταν ο Κάρολος Α’ που διέταξε προς βελτίωση της αμυντικής ικανότητας της ηγεμονίας την ενίσχυση πολλών κάστρων. Είναι τεκμηριωμένη η προέλευση από την περίοδο αυτή τριών πύργων, από τους οποίους ένας διασώζεται και σήμερα σε καλή κατάσταση κοντά  στην Porta delle Vigne, ένας άλλος, κοντά στην Porta delle Vene έχει διαλυθεί σχεδόν τελείως και ο τρίτος δεν είναι πια ορατός.
Ο μεσαιωνικός περίβολος είχε ανακατασκευαστεί στο δεύτερο ήμισυ του 16ου αιώνα εξυπηρετώντας νέες προστατευτικές ανάγκες σύμφωνα με τα αμυντικά πρότυπα του οχυρωτικού συστήματος της εποχής. Τα τείχη μειώθηκαν σε ύψος, οι γωνίες και τα ευθύγραμμα, επίπεδα τμήματα προσέλαβαν καινούργιους προμαχώνες. Τα ίχνη αυτών έχουν διατηρηθεί ως τις μέρες μας.
Τα σχετικά έργα είναι απεικονισμένα και σε γκραβούρα του 1557. Κατ’ εντολή του Ισπανού αντιβασιλέα, ο μαρκήσιος του Τρέβικο και κυβερνήτης της Αβρούζιας έδωσε διαταγή να ενισχυθούν τα τείχη γύρω από την Porta Piazza, όπου έχτισαν έναν πύργο και δύο προμαχώνες, τον ένα με σχήμα πενταγώνου, τον άλλο τετραγώνου. Στα άλλα τμήματα ο περίβολος οριζόταν από πύργους των Ανδηγαυών.
Η πολιορκία των Γάλλων το 1557 υποχρέωσε τον Φίλιππο Β’ των Αψβούγων  να ανεγείρει νέο οχύρωμα στην Τσιβιτέλλα, που μαζί με τα οχυρά της Πεσκάρα και Ακουϊλα που κατόπιν αποτέλεσε μέρος του αμυντικού-στρατιωτικού συστήματος της Αβρούζιας.
Η διαμόρφωση του οχυρώματος σε στενόμακρο και ακανόνιστο σχήμα αντιστοιχούσε στις αμυντικές αρχές που εφαρμόζονταν στο πρώτο μισό του 16ου αιώνα, γνωρίσματα που μπορεί να εντοπίσει κανείς κάλλιστα στους προμαχώνες της νότιας πλευράς και στο ότι τα τείχη συμμορφώθηκαν προς τα γεωγραφικά γνωρίσματα του τόπου. Η τοιχοποιία είχε ενίσχυε τα πλευρικά πυρά των προμαχώνων δημιουργώντας δύο αμυντικά μέτωπα.
Η οικοδόμηση του οχυρού ξεκίνησε προφανώς το 1559 και κράτησε δεκαετίες. Στην εκτέλεση είχαν καθοριστικό ρόλο και τεχνίτες από την Λομβαρδία, αφού ήταν συνηθισμένο γενικά ήδη από τον 12ο αιώνα να ανατεθούν οχυρωτικά έργα σε ξένους εξειδικευμένους μάστορες.
Ανάμεσα στο 1639 και το 1711 το οχυρό περέμενε αμετάβλητο. Οι πρώτες εργασίες βελτίωσης από τους Βουρβώνους έγιναν μεταξύ 1734 και 1770, και η ενίσχυση των τειχών τελείωσε το 1801. Από το 1806 μέχρι το 1819 ήταν σε ερειπωμένη κατάσταση, και εκτός χρήσης. Το 1820-21 αποκαταστάθηκε μερικώς, χωρίς επέλθουν σημαντικές αλλοιώσεις σε σύγκριση με την αρχική του κατάσταση των χρόνων του 1500. Το 1874 προστέθηκε νέος πεντάγωνος προμαχώνας κοντά στην πύλη Porta S. Antonio.
Ο περίβολος αποτέλεσε βασικός παράγοντας για την αμυντική λειτουργία της Τσιβιτέλλα μέχρι και το 1861, όταν παραδόθηκε η πόλη στα στρατεύματα του Πιεδεμόντιου. Η τμηματική κατάρρευση των τειχών ολοκληρώθηκε στις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα, οι αρμόδιες αρχές όμως της Αμβρούζιας πραγματοποίησαν εκτεταμένες εργασίες στερέωσης και αποκατάστασης ανάμεσα το 1973 και 1983.